Tags

, , , , , , , , , , , , , ,

Screenshot_2016-07-17-02-19-38

Beyoncé in Amsterdam ArenA, 16 juli 2016 | Foto: Tasio Ferrand

Beyoncé en haar megacircus waren in het kader van haar Formation World Tour op zaterdag 16 juli neergestreken in Amsterdam ArenA, en wij die erbij waren hebben het geweten. Het was de vierde keer dat ik haar live zag optreden – één keer met Destiny’s Child en drie keer solo – en ook nu stelde ze niet teleur.

Schudden, schokken, zwiepen
De Texaanse superster zong loepzuiver, diep grommend, duizelingwekkend hoog en schudde tegelijkertijd haar billen, schokte met haar heupen, draaide haar dijen, zwiepte haar haren alle kanten op en leverde, naast perfecte zang, vooral een indrukwekkend visueel spektakel af.

Op de immense, torenhoge doosvormige videomuren die achter op het podium stonden werden continu kunstzinnige beelden vertoond; suggestief openbloeiende orchideeën in zwart-wit en een veelvoud aan soms desolate fragmenten uit de videoclips van Beyoncé’s recentste visual album Lemonade.

De muziek leek grotendeels uit de computer te komen; de weinige bandleden, allen vrouwen, waren dit keer naar de zijkanten van het podium gedelegeerd. Hun wisselwerking met de ster werd, helaas, tot een minimum beperkt, en de achtergrondzangeressen waren veelal een fluistering in de verte.

De grotendeels op Afrikaanse dans gebaseerde choreografieën waren, zoals we van Queen B en haar dansbataljon gewend zijn, opzwepend, ingenieus en sexy zonder ordinair te worden – wat nog een hele kunst is als je billen zo goed als bloot worden gelaten door de hoog opgesneden badpak-achtige creaties.

Goed haar
Tijdens het optreden zat Bey opvallend vaak aan haar loshangende blonde lokken, die voortdurend door een van de tientallen windmachines aan het wapperen werden gebracht. Ik moest denken aan een MTV-interview met haar voormalige groep Destiny’s Child, waarin groepsgenoot Kelly Rowland iets over pruiken mompelde. Beyoncé reageerde daar als door een wesp gestoken op, waarna Kelly snel haar opmerking relativeerde en van onderwerp veranderde.

Beyoncé_Destiny's Child

Destiny’s Child; Beyoncé Knowles, Kelly Rowland, Michelle Williams (L-R)

Inmiddels lijkt Beyoncé over dat weelderige haar wat zelfspot te hebben ontwikkeld; er werden op de videowanden beelden vertoond van hysterische fans die op zelfgemaakte YouTube-filmpjes onder andere dingen zeiden over de pruiken van Bad Bitch B., zoals een van hen haar liefkozend noemt.

In Sorry, een van haar nieuwste liedjes, adviseert ze haar vreemdgaande geliefde om zijn ‘Becky with the good hair’ maar te bellen, terwijl ze dus zelf al jaren ‘goed’ haar koopt, en ook van zichzelf mooi haar heeft. Over die ‘Becky’, een eufemisme voor ‘die doorsnee witte meid’, is nogal wat te doen geweest.

De fans meenden door nauwkeurige analyse van de teksten van B’s recentste album zeker te weten dat het huwelijk van Beyoncé met rapper Jay-Z in een crisis verkeerde. De hiphop-ster zou onze Queen B bedrogen hebben, en er werd driftig gespeculeerd over wie die hondsbrutale snol Becky zou kunnen zijn. Er vielen wat namen, B’s fans belaagden een aantal verdachte dames op sociale media, maar het begon er algauw op te lijken dat de suggestie van huwelijksproblemen slechts een slimme marketingstunt was voor het nieuwe album.

Beyoncé 2016 In Formation firework eyes

Bron foto: Beyoncé’s Facebookpagina

Apocalyptisch feminisme
De dansbare, opgewekte R&B-nummers van vroeger, zoals Naughty Girl, Crazy In Love en Check On It, hebben de laatste jaren goeddeels plaatsgemaakt voor minimalistische, haast conceptuele hiphop-poëzie. De nieuwe nummers van het album Lemonade horten en stoten en komen zowel op cd als live niet allemaal even lekker op stoom. De rustige, soms duistere en erg lange spanningsopbouwende intro’s en intermezzo’s van die liedjes worden afgewisseld door stukjes staccato-zang op drumcomputergeluiden en apocalyptisch klinkende orkestraties die dienstdoen als refreinen.

Hoewel die refreinen niet altijd heel duidelijke melodielijnen hebben, zijn de feministische power-teksten van de nieuwe nummers zo aanstekelijk dat het jonge publiek ze woord voor woord weet mee te zingen. Ik zag tienermeisjes en jonge vrouwen, en ook anderen, stoer meedansen en meezingen, duidelijk gesterkt en geïnspireerd door het soms agressieve zelfbewustzijn en de nietsontziende vrouwelijkheid van de superheldin op het toneel.

Meeblèren met het genie
De oudere hits daverden slechts in instrumentloze uitvoering of als kort muzikaal fragment voorbij. Love on Top, het nummer waarvoor ze in 2013 haar zeventiende Grammy© Award kreeg, gebruikte ze voor een publieksparticipatiemoment. Het soulvolle lied is geniaal, mede omdat het na elk herhaald refrein moduleert naar een hoger register, waardoor het op het einde schrikbarend hoog is. Ik zou het graag met de normale muzikale begeleiding hebben gehoord, maar ze zong het a capella en liet het publiek gedeelten meezingen, en ik heb lekker meegeblèrd, zelfs toen het voor mij echt te hoog werd…

Beyoncé_Work It Out_vid1a collage

Scènes uit de videoclip van Work It Out (2002)

De liedjes van Destiny’s Child kwamen amper aan bod. Behalve de megahit Survivor, die ze wel nagenoeg helemaal zong, waren er slechts twee minimale muzikale flarden te horen van Independent Women en een refrein van Bootylicious. Single Ladies, een van haar allergrootste solohits, heeft ze in het geheel niet gezongen, en ook mijn all time favourite Beyoncé-song, het retro-funky Work It Out, werd overgeslagen. Snik…

Goddelijk silhouet
Desalniettemin was de show uitputtend fenomenaal. Het talent spat aan alle kanten van die vrouw af. Beyoncé is de culminatie van zestig jaar pop- en R&B-acts. Ze heeft de rauwheid van Tina Turner, de elegantie van Diana Ross, de discoglans van Donna Summer, de country girl-soul van Aretha Franklin, de gevoeligheid van Whitney Houston, het megalomane van Michael Jackson, de seks van Vanity 6 en het enthousiasme van de Spice Girls. Dat alles doordrenkt met haar eigen postmoderne, avantgardistische hiphop-soul.

Met haar zang, dans en uithoudingsvermogen dwingt ze een mateloze bewondering af. Een gewone sterveling kan niet anders dan zich aan haar overgeven. Op een gegeven moment kwam er een divan uit het podium omhoog. Beyoncé kroop erop, kronkelde en draaide, van achter op het podium beschenen door grote spots die messcherpe silhouetten op het publiek achter in de zaal wierpen. Mijn overgave was tegen die tijd zo compleet, dat ik er bijna van baalde dat ik niet op een plek zat waar ik Beyoncé’s goddelijke silhouet op me had.

Drinking the lemonade
De limonade van Beyoncé is heerlijk zoet en wrang tegelijk, en ik heb er goed van gedronken. Nu haar karavaan zich naar de volgende stad op de tourlijst heeft begeven, ben ik een beetje jaloers op de mensen die daar in die silhouetten mogen zitten en zich mogen baden in de sprankeling van een van de grootste sterren die de wereld ooit zal kennen.

Beyoncé is en blijft onweerstaanbaar, resistance is absolutely futile.

Tasio Ferrand © 17 juli 2016

Beyoncé 2016 Lemonade pub pic drink yellow

Beyoncé’s album Lemonade (2016) is wereldwijd inmiddels meer dan 306 miljoen keer gestreamed | Fan art van JSH

Advertenties